کشف حلقه هایی عظیم به دور سیاره ای فرا خورشیدی
بهمن۱۵

کشف حلقه هایی عظیم به دور سیاره ای فرا خورشیدی

دانشمندان دانشگاه روچستر و دانشگاه لیدن در پژوهش‌های اخیر خود بر روی سیاره‌ای که در سال ۲۰۱۲ کشف شده بود، دریافتند این سیاره ۳۰ حلقه بسیار بزرگ شبیه به حلقه‌های سیاره زحل دارد.          تصویری هنری سیاره J1407b با حلقه های غول پیکر در اطرافش. اثر: ران میلر   بنابر این گزارش،ستاره شناسان با استفاده از تجزیه و تحلیل داده های جدید پروژه Superwasp(جستجوی میدان دید باز سیارات) که روی منظومه ی ستاره ای J1407 انجام شده بود، سیاره ای با ۳۰ حلقه ی بسیار بزرگ که حدود ۱۲۰ میلیون کیلومتر قطر دارد را مشاهده کردند. این سیاره به دور یک ستاره ی جوان که تقریبا در فاصله ۴۳۰ سال نوری از ما فاصله دارد در حال چرخش میباشد. حلقه های این سیاره ۲۰۰ برابر بزرگتر از حلقه های زحل است،   محققان دقیقا قادر به مشاهده سیستم حلقه‌ای این سیاره ی فرا خورشیدی نبودند اما توانستند با استفاده از شیوه مشابهی که برای تعیین مکان سیارات بیگانه با اندازه‌گیری متغییرهای نور ستارگان در زمان عبور سیارات از برابرشان مورد استفاده است، آنها را تشخیص دهند. این سیاره جرمی حدود ۴۰ برابر مشتری دارد و با حلقه هایی بسیار بزرگ یک سیاره ابر غول است که شباهت زیادی به سیاره زحل دارد. به گفته ی دانشمندان شکاف‌هایی که در میان حلقه‌ های این سیاره وجود دارد نشان دهنده ی وجود اقمار گوناگون در اطراف آن است. نتایج بیشتر این پژوهش در مجله اختر فیزیک منتشر شده است.      منبع...

بیشتر بخوانید
با مهمترین سیارات بیگانه کشف شده در 2014 آشنا شوید
بهمن۰۳

با مهمترین سیارات بیگانه کشف شده در 2014 آشنا شوید

در یکسال گذشته در حوزه کشف سیارات بیگانه، موفقیت‌های چشمگیری حاصل شد و تا پایان سال 2014 نزدیک به دو هزار سیاره فراخورشیدی شناسایی شدند. در این گزارش مهمترین کشفیات در حوزه سیارات بیگانه در سال 2014 را مرور می‌کنیم. کشف سیاره‌ای به اندازه زمین دانشمندان با استفاده از داده‌های تلسکوپ فضایی کپلر، برای نخستین‌بار سیاره فراخورشیدی به اندازه زمین به نام Kepler-186f را کشف کردند. سیاره جدید فقط 1.11 برابر اندازه زمین است و سال آن 130 روز بطول می‌انجامد؛ این سیاره در ناحیه زیست‌پذیر و قابل سکونت ستاره میزبان واقع شده است؛ ستاره Kepler-186 یک کوتوله سرخ‌ است که در فاصله 490 سال نوری از زمین قرار دارد. منطقه قابل سکونت در همسایگی سیاره Kepler-186f تنها سیاره کشف شده با قابلیت میزبانی از حیات نبود؛ سیاره Gliese832c نیز در منطقه قابل سکونت ستاره میزبان واقع شده است. این سیاره در فاصله 16 سال نوری از زمین واقع شده و در مدار یک کوتوله سرخ در حال چرخش است. کشف 715 سیاره فراخورشیدی جدید محققان برنامه کپلر در ماه فوریه از کشف 715 سیاره فراخورشیدی جدید خبر دادند که 90 درصد آنها کوچکتر از نپتون هستند و چهار سیاره در منطقه قابل سکونت ستاره میزبان واقع شده‌اند و اندازه‌ آنها 2.5 برابر زمین است. کشف گوزیلای آسمانی سیاره غول‌پیکر Kepler-10c در فاصله 560 سال نوری از زمین کشف شد؛ جرم این سیاره ملقب به «مگا زمین» حدود 17 برابر زمین است. ستاره والد سیاره Kepler-10c در صورت فلکی اژدها واقع شده و طول سال این سیاره 45 روز است؛ همسایه غیرعادی این سیاره به نام Kepler-10b نوعی سیاره مذاب داغ است که سه برابر سنگین‌تر از زمین بوده و هر 20 ساعت یک بار بدور ستاره میزبان می‌چرخد. کوتوله‌های گازی پس از بررسی 600 سیاره فراخورشید تازه کشف شده، محققان دریافتند که سیارات با اندازه کمتر از 1.7 برابر اندازه زمین احتمالا سنگی هستند و سیارات با اندازه 3.9 بیشتر از اندازه زمین احتمالا گازی هستند. کشف نخستین قمر فراخورشیدی اطراف سیاره بیگانه برای نخستین‌بار، دانشمندان قمری فراخورشیدی موسوم به MOA-2011-BLG-262 را شناسایی کردند که حول یک سیاره بیگانه در خارج از منظومه شمسی می‌چرخد. اخترشناسان یک جفت جسم دوردست را رصد کردند که می‌توانند یک سیاره بیگانه مشتری‌مانند و یک قمر فراخورشیدی صخره‌ای باشند که آزادانه در فضا حرکت می‌کند، یا این که شامل یک ستاره کوچک کم‌نور باشد که این ستاره، خود میزبان سیاره‌ای با جرم 18 برابر زمین است. کشف اولین سیاره فراخورشیدی در مأموریت جدید کپلر تلسکوپ فضایی کپلر با کشف ابرزمینی در فاصله 180 سال نوری، مجددا ماموریت خود برای شکار سیاره‌های فراخورشیدی را از سر گرفت. سیاره جدید HIP 116454b نامگذاری شده و از قطری 2.5 برابر زمین برخوردار است. این سیاره...

بیشتر بخوانید
کشف یک هزار سیاره فراخورشیدی توسط کپلر
دی۱۹

کشف یک هزار سیاره فراخورشیدی توسط کپلر

تلسکوپ فضایی کپلر تاکنون بیش از یک هزار سیاره فراخورشیدی قطعی را شناسایی کرده و در ادامه مأموریت خود قصد دارد ابرنواخترها و خوشه‌های ستاره‌ای را مورد بررسی قرار دهد. روز سه‌شنبه ششم ژانویه (16 دی) در دویست و بیست و پنجمین نشست سالانه انجمن نجوم آمریکا آخرین دستاوردهای تلسکوپ فضایی کپلر ناسا اعلام شدند که کشف هشت سیاره فراخورشیدی شبه‌زمین مهمترین دستاورد تازه کپلر محسوب می‌شود. از مجموع 4175 سیاره بالقوه که تاکنون توسط تلسکوپ کپلر شناسایی شده‌اند، وجود 1004 سیاره اثبات شده و حدود 3200 سیاره بالقوه دیگر در نوبت تأیید شدن قرار دارند که احتمالا 90 درصد آنها نیز تأیید خواهند شد. «ناتالی باتالا»، محقق ارشد مأموریت کپلر تأکید کرد: فعالیت تلسکوپ کپلر با هدف یافتن سیارات شبه‌زمین آغاز شد و تاکنون به نتایج قابل توجهی در این زمینه دست پیدا کرده‌ایم. علم سیارات فراخورشیدی حوزه بسیار جوانی محسوب می‌شود و نخستین سیاره بیگانه خارج از منظومه شمسی تا سال 1992 تأیید نشد. تلسکوپ 600 میلیون دلاری کپلر در مارس 2009، انقلابی در کشف سیارات بیگانه ایجاد کرد؛ کشف سیارات بیگانه به روش گذر (transit method) – تغییر در نور ستاره هنگام عبور سیاره از مقابل ستاره – انجام می‌شود؛ سیاراتی که توسط کپلر شناسایی می‌شوند، باید توسط ابزارهای رصدی دیگر تأیید شوند. مأموریت شکار سیارات بیگانه کپلر برای 3.5 سال درنظر گرفته بود تا 150 هزار ستاره دوردست را برای یافتن سیارات فراخورشیدی مورد بررسی قرار دهد. در مه 2014 ناسا موافقت خود را برای افزایش دو ساله مأموریت کپلر اعلام کرد؛ کپلر در مأموریت جدید موسوم به K2 علاوه بر شناسایی سیارات بیگانه، اجرام آسمانی و پدیده‌هایی شامل انفجار ابرنواخترها و خوشه‌های ستاره‌ای را نیز مورد بررسی قرار می‌دهد. کپلر تا اواسط سال 2016 اقدام به تهیه کاتالوگ نهایی از سیارات بیگانه کرده و تابستان 2017 به مأموریت خود پایان می‌دهد. افزایش مأموریت کپلر می‌تواند تسهیل‌کننده فعالیت تلسکوپ فضایی جیمز وب باشد که سال 2018 به فضا پرتاب خواهد شد. منبع...

بیشتر بخوانید
ناسا در یک قدمی شناسایی شبیه‌ترین دوقلوهای فراخورشیدی به زمین
دی۱۸

ناسا در یک قدمی شناسایی شبیه‌ترین دوقلوهای فراخورشیدی به زمین

اخترشناسان روز گذشته از کشف هشت سیاره فراخورشیدی جدید در ماموریت اخیر «کپلر» خبر دادند. تلسکوپ فضایی «کپلر» از زمان آغاز فعالیت در سال 2009 تاکنون بالغ بر 150 هزار ستاره را برای یافتن سیارات فراخورشیدی شبه‌زمین مورد بررسی قرار داده و تاکنون 4175 سیاره را با قابلیت احتمال میزبانی از حیات شناسایی کرده است. محققان ناسا در مأموریت اخیر تلسکوپ فضایی «کپلر» موفق به شناسایی هشت سیاره فراخورشیدی جدید شدند. از مجموع این هشت سیاره، سه سیاره در منطقه قابل سکونت ستاره میزان واقع شده‌اند؛ فاصله‌ای که امکان وجود آب به شکل مایع بر سطح سیاره را تقویت می‌کند و از این سه سیاره، دو سیاره مانند زمین سنگی بوده و شبیه‌ترین نمونه‌ به زمین محسوب می‌شوند. این دو سیاره فراخورشیدی احتمالا دارای سطوح سخت و سنگی هستند و در منطقه گلدیلاک (Goldilocks zone) یا قابل سکونت ستاره میزبان واقع شده‌اند. سیاره کپلر- 438bدر فاصله 470 سال نوری از زمین واقع شده و مدت زمان چرخش سیاره بدور ستاره میزبان 35 روز است؛ قطر سیاره 12 درصد بزرگتر از زمین بوده و شانس سنگی بودن آن 70 درصد است. سیاره کپلر-442b در فاصله 1100 سال نوری از زمین واقع شده و طول هر سال آن 112 روز است؛‌ این سیاره یک سوم بزرگتر از زمین بوده و شانس سنگی بودن آن حدود 60 درصد است. «فرگای مولالی» از دفتر تحقیقات کپلر تأکید کرد: بیش از هر زمان دیگری به یافتن دوقلوی زمین در مدار ستاره دیگری خارج از منظومه شمسی نزدیک شده‌ایم. نتایج این تحقیق روز سه‌شنبه ششم ژانویه (16 دی) در دویست و بیست و پنجمین نشست سالانه انجمن نجوم آمریکا اعلام شد. منبع...

بیشتر بخوانید
سنگین‌ترین سیاره فراخورشیدی سنگی
دی۰۵

سنگین‌ترین سیاره فراخورشیدی سنگی

منجمان با استفاده از داده‌های تلسکوپ فضایی کپلر نوع جدیدی از سیاره‌های فراخورشیدی سنگی را کشف کردند که جرم آن ۱۷ برابر زمین است. کپلر-C10  سیاره فراخورشیدی است که به تازگی کشف شده. این سیاره به دور ستاره‌ای شبیه ستاره منظومه شمسی، خورشید، در صورت فلکی اژدها می‌گردد. این ستاره حدود ۵۶۰ سال نوری از زمین فاصله دارد و مثل خورشید از نوع ستاره‌های زرد رنگ است، اما با عمری حدود دو برابر عمر خورشید. این سیاره نوع ((mega-Earth)) نامیده شده است.  در این رده‌بندی این نوع سیاره فراخورشیدی با وجود این‌که از سیاره‌های سنگی به شمار می‌رود، از نوع ابر زمین (Super Earths) هم بزرگ‌تر است. سیاره‌های ابر زمین تنها کمی از زمین بزرگ‌ترند. نظریه‌پردازان اطمینان ندارند که چنین سیاره فراخورشیدی بتواند وجود داشته باشد. سیاره‌ای با این ابعاد باید هنگام پیدایش دارای هیدروژن بوده باشد و به سیاره‌ای گازی مثل مشتری تبدیل شده باشد. اما داده‌های کنونی نشان می‌دهند که این سیاره سنگی و شبیه سیارات زمین مانند است. ابتدا تصور می‌شد که این سیاره شبیه نپتون است، جو آن توسط لایه غلیظی از گاز پوشیده شده بود و به نظر سیاره‌ای گازی در ابعاد نپتون می‌آمد. اما پس از این‌که جرم سیاره دقیق محاسبه شد، مشخص شد که  کپلر-C10 باید یک سیاره سنگی باشد و نه گازی. کپلر-C10 هر ۴۵ روز یک‌بار به دور ستاره مادر خود می‌گردد و به نظر برای میزبان حیات فرازمینی بودن خیلی نزدیک به ستاره‌اش است. عمر این سیاره کمتر از ۳ میلیارد سال بعد از انفجار بزرگ (Big Bang)، تخمین زده می‌شود. در آن زمان، گرچه مواد تشکیل دهنده سیارات سنگی کم‌یاب بوده است، اما عناصر سنگین همچون سیلیکون و آهن به میزان کافی برای به وجود آمدن سیارات سنگی وجود داشته است. پیدا شدن این سیاره نشان داد که عمر سیارات سنگی می‌تواند بیش از آن‌چه تا به حال فکر می‌کردیم باشد. بنابراین اگر در آن زمان سیارات سنگی می‌توانسته‌اند شکل گرفته باشند، احتمال دارد حیات هم به وجود آمده باشد. این کشف جدید ایده این‌که ستاره‌های پیر می‌توانند میزبان سیارات سنگی نیز باشند را تقویت کرده است. گرچه این سیاره به دلیل نزدیک بودن به ستاره‌اش نمی‌تواند میزبان خوبی برای حیات باشد، اما شاید کلید جدیدی باشد برای جست‌وجوهای بعدی. پس از این منجمان به دنبال دیگر سیاراتی شبیه کپلر-C10 از نوع ((mega-Earth)) می‌گردند که در مدارهایی دورتر به دور ستاره مادر در حال گردش باشند. شاید حتی لازم باشد سیاره‌های اطراف ستاره‌های پیر دوباره بازبینی شوند. تصویری هنری از سیاره فراخورشیدی کپلر-10C، سیاره‌ای سنگی که بسیار نزدیک به ستاره مادر می‌گردد منبع...

بیشتر بخوانید